INNE PRZEDMIOTY: Angielski, Historia, Polski, Geografia,

Prawo i jego funkcje

dział: Prawo
Pojęcie prawa

Pojęcie prawa ma wiele znaczeń, najczęściej rozumiemy go jako zbiór norm postępowania na terenie danego kraju, ustalony przez władze państwowe z uwzględnieniem norm zwyczajowych. Według Celsusa (jurysty rzymskiego)Prawo jest tym, co dobre i słuszne”. Pojęcie prawa można rozumieć na dwóch płaszczyznach: podmiotowej i przedmiotowej.

  • Pojęcie prawa w znaczeniu podmiotowym - to zbiór uprawnień jednostki, służący zabezpieczeniu jej interesów.
  • Pojęcie prawa w znaczeniu przedmiotowym - to zbiór norm prawnych norm postępowania, których naruszenie grozi sankcjami.
Normy prawne

Normy prawne (łac. norma - reguła, przepis), wzór postępowania w danej sytuacji np. rodzice powinni zameldować dziecko po urodzeniu. W razie nie przestrzegania tej normy rodzicom grozi grzywna. Normy prawne zawierają nakaz, zakaz lub dozwolenie.

 

Normy składają się z hipotezy, dyspozycji i sankcji.

  • Hipoteza - określa, do kogo jest kierowana (kto jest adresatem) oraz okoliczności, w których ma zastosowanie.
  • Dyspozycja - przez nakaz, zakaz lub dozwolenie określa zachowanie adresata.
  • Sankcja - zawiera konsekwencje prawne, w razie niedostosowania się do normy.

Według innej teorii normy prawne składają się z dwóch różnych norm tj:

  • Sankcjonalnej - zawierającej hipotezę i dyspozycję.
  • Sankcjonującej - zawierającej hipotezę i dyspozycje będącą w rzeczywistości sankcją.

Normy prawne mogą mieć różne rodzaje:

  • Autonomiczne - gdzie adresat i normodawca stanowią ten sam podmiot.
  • Heteronomiczne - gdzie adresat i normodawca to dwa różne podmioty.
  • Indywidualne - regulujące zachowanie imiennie konkretnego podmiotu w sytuacji jednorazowej,
  • Generalne - dotyczące wszystkich zainteresowanych.
  • Nakazujące - dyspozycja zawiera nakaz (np. nakaz skrętu w lewo).
  • Zakazujące -mdyspozycja zawiera zakaz (np. nie kradnij).
  • Uprawniające - dyspozycja pozwala wybrać sposób postępowania.
  • Bezwzględnie obowiązujące - należy się zastosować bez możliwości jakiegokolwiek wyboru,
  • Względnie obowiązujące - stosowane wówczas, gdy podmioty prawa innych reguł niż wyraża dyspozycja.
  • Obowiązujące na obszarze całego państwa.
  • Obowiązujące w określonym terenie.

Przepis prawny

Przepis prawny to podstawowy zapis ustawy lub rozporządzenia. Może występować w formie artykułu, punktu, podpunktu, ustępu, czy paragrafu. Z przepisów prawnych można odczytać normy prawa, choć nie są to jednoznaczne formy. Przykład przepisu prawnego nakazującego: art. 266 Przed przesłuchaniem świadka uprzedza się go o prawie do odmowy zeznań i odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywych zeznań”.

Prawo, normy prawne, przepis prawny

  • Prawo, normy prawne, przepis prawny

  • Prawo naturalne a prawo stanowione

  • Funkcje prawa

  • Zamknij

    W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów na6.pl/cookies.pdf